Ακυβέρνητες πολιτείες: Αριάγνη

Ακυβέρνητες πολιτείες: Αριάγνη


Μυθιστόρημα

Στρατής Τσίρκας
επιμέλεια: Χρύσα Προκοπάκη

Κέδρος, 2005
405 σελ.
ISBN 960-04-2701-1, ISBN-13 978-960-04-2701-1, [Κυκλοφορεί]
Τιμή € 16,29

Prix du Meilleur Livre Étranger [1971]

Οι "Ακυβέρνητες Πολιτείες" απαρτίζονται από τρεις τόμους: "Η λέσχη" (1961), "Αριάγνη" (1962), "Η νυχτερίδα" (1965). Η δράση τοποθετείται αντίστοιχα στην Ιερουσαλήμ, στο Κάιρο, στην Αλεξάνδρεια. Ένα μυθιστόρημα που τιθασεύει αριστοτεχνικά μια χειμαρρώδη ιστορική ύλη, δίνοντας ανθρώπινη φωνή στο έπος και στο δράμα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, την ώρα που κρινόταν το μέλλον των λαών και παίχτηκε στα ζάρια η τύχη της Ελλάδας. Χάρη σε ποικίλες αναδρομές, η τριλογία ζωντανεύει και προγενέστερες περιόδους, από τον Μεσοπόλεμο, τον χλωρό παράδεισο της εφηβείας με τα πρώτα ερωτικά σκιρτήματα κάποιων ηρώων, ως την παλιά Αίγυπτο, ανακαλώντας μνήμες προγόνων. Το έργο κορυφώνεται με την εξέγερση του Στρατού και του Στόλου, το κίνημα του Απρίλη 1944 και τη δραματική καταστολή του, ενώ, με τον επίλογο του γ΄ τόμου, μεταφερόμαστε στη Θεσσαλονίκη μετά τον Εμφύλιο, το 1954, όπου ακούγεται ένα συγκλονιστικό ρέκβιεμ για τους χαμένους αγωνιστές.
Ωστόσο, ο Τσίρκας δεν έγραψε χρονικό, αλλά έργο τέχνης. Ιστορική ακρίβεια και φαντασία σπάνια δένονται σ' ένα τόσο αρμονικό σύνολο. Κινώντας στιβαρά μεγάλους όγκους, καταγράφει ευαίσθητα τις απηχήσεις των γεγονότων στη συνείδηση και στις σχέσεις των ανθρώπων, πλάθοντας ολοζώντανες μορφές που θα μείνουν στο πάνθεον των μυθιστορηματικών ηρώων. Πολιτικές μηχανορραφίες, αχαλίνωτες φιλοδοξίες μέσα στη δίνη του πολέμου, αλλά και ωραία όνειρα και περίσσευμα ανθρωπιάς και γενναιότητας δίνουν το στίγμα των "Ακυβέρνητων Πολιτειών", όπου ο έρωτας, κυρίαρχος, τυλίγει και ξετυλίγει το νήμα μιας συναρπαστικής πλοκής. Παράλληλα, με την πολυφωνία της αφήγησης και άλλες νεωτερικές τεχνοτροπίες, ο συγγραφέας κατορθώνει να συγχωνεύσει τον μοντερνισμό με την παράδοση. Ένα μεταιχμιακό έργο, που σφράγισε τα ελληνικά γράμματα σ' αυτό τον "σύντομο 20ό αιώνα". (Χ.Π.)


Κριτικές - Παρουσιάσεις
Γιάννης Παπαθεοδώρου, «Σα νυχτερίδες…», "The Books' Journal", τχ. 63, Φεβρουάριος 2016
Joachim Sartorius, Στην τροχιά των μεγάλων πολιτικών μυθιστορημάτων, "The Books' Journal", τχ. 63, Φεβρουάριος 2016
Μίλτος Πεχλιβάνος, Ο Τσίρκας και ο αλυσοδεμένος χορός του συγγραφέα, "The Books' Journal", τχ. 63, Φεβρουάριος 2016
Τάσος Σακελλαρόπουλος, Στις ακυβέρνητες πολιτείες της Μέσης Ανατολής, "The Books' Journal", τχ. 63, Φεβρουάριος 2016
Ελένη Πούλου, Ακυβέρνητες Πολιτείες, "Περί λογοτεχνίας και άλλων δαιμονίων", 14.7.2015
Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης, September Song, "Lifo", τχ. 352, 5.9.2013
Θοδωρής Γκόνης, Κλασικό, αλλά... δεν μ' αρέσει, www.bookpress.gr, 5.7.2013
Βαγγέλης Χατζηβασιλείου, Η ιστορία μιας τεθλασμένης γραμμής, "The Books' Journal", τχ. 16, Φεβρουάριος 2012
Μικέλα Χαρτουλάρη, Μανώλης Πιμπλής, Ρούλα Γεωργακοπούλου, Ελληνικές φωνές - ονόματα με απήχηση, "Τα Νέα"/ "Βιβλιοδρόμιο", 17.12.2011
Λαμπρινή Κουζέλη, Οι Ισπανοί διαβάζουν Τσίρκα, "Το Βήμα"/ "Βιβλία", 20.11.2011
Νίκος Δήμου, Υστερόγραφο (4α), "Lifo", τχ. 231, 13.1.2011
Νέλλη Βουτσινά, Ακυβέρνητες πολιτείες: Η λέσχη, "Αναγνωστική Αδεία", 7.9.2010
Ρούλα Γεωργακοπούλου, Κλασικές αξίες, "Τα Νέα"/ "Βιβλιοδρόμιο", 26.6.2010
Βαγγέλης Χατζηγιαννίδης, Ο Τσίρκας δεν υποφέρεται, "Book Press", τχ. 6, Μάρτιος 2010
Δημήτρης Παλάζης, Ακυβέρνητες πολιτείες: Η λέσχη, www.critique.gr, 30.10.2009